TARİH
2022

KATEGORİ
LOKASYON
Sakıp Sabancı Müzesi

Agnes Denes:

Yaşayan Piramit

“Yaşayan Piramit”, ilk kez 2015 yılında New York’taki Socrates Heykel Parkı’nda, daha sonra ise 2017 yılında documenta 14 kapsamında Kassel’deki Nordstadtpark’ta hayata geçirilen mekana özgü bir çalışmadır. Doğal bir yaşam döngüsüne sahip olan eser, yaşayan bir heykel olarak da değerlendirilebilir. Piramidin bitkilendirme çalışmaları, 10–11 Eylül tarihlerinde gönüllü katılımcıların katkılarıyla kısmen gerçekleştirildi. Binlerce tohumun çimlere ve çiçeklere dönüşmesiyle eser büyümeye ve biçim değiştirmeye devam edecek. Denes’in bu sergi için özel olarak hazırlanan ve mermer bir levhaya kazınan “Manifesto”su ise koleksiyona ve bahçeye kalıcı olarak dahil edildi.

Dört ton toprakla doldurulmuş, basamaklı ahşap teraslardan oluşan piramit dokuz metre yüksekliğe ulaşıyor. Teraslarına, sanatçıyla birlikte İstanbul’un kent florasından seçilen yaklaşık 600 türe ait 2.000 bitki ve çiçek dikildi. Bitkilerin piramit üzerindeki konumları, her cephenin aldığı güneş ve gölge miktarına göre belirlendi.

Piramit, ziyarete açık kaldığı süre boyunca dönüşmeye devam edecek: Bitkiler filizlenecek ve çiçek açacak; bazıları tohum verecek, bazıları ise yaşam döngüsünü tamamlayacak. Denes’e göre bu süreç, doğanın insan uygarlığının en ikonik biçimlerinden biri olan piramitle etkileşime girerek organik gelişimini sürdürdüğünün bir göstergesidir.

Sanatçının “Piramitler matematiğe dayanarak bir tür mükemmelliğe ulaşırken, ele aldıkları, temsil ettikleri veya görünür kıldıkları tüm kusurları da içlerinde barındırır” ifadesi, insan ile doğa arasındaki ilişkiyi neden yaşayan bir piramit üzerinden incelediğine dair ipuçları sunuyor. Yaklaşık yarım yüzyıldır çizimden heykele uzanan farklı mecralarda piramit formunu bir metafor olarak kullanan Denes, bu biçim aracılığıyla dünyayı algılama şeklimizin temelinde bulunan toplumsal hiyerarşileri de sorguluyor.

  • Yapım 
  • Yerleştirme